Categoriearchief: ethiek

Opiniepeiling over abortus

Eind vorig jaar kwam ik een bericht tegen over www.birthornot.com in NRC- Next, waarin gesproken werd over een echtpaar Pete en Alisha, die voor de derde keer zwanger waren en zich afvroegen of ze nu het kind zouden houden of een abortus zouden moeten kiezen. De vrouw had de jaren ervoor twee miskramen gehad en dat hakte er flink in. Ze vroegen zich af, of ze nu met deze zwangerschap door zouden moeten gaan.

In de opiniepeiling werd niet minder dan twee miljoen keer gestemd en van alle kanten kwam er commentaar. De mogelijkheid tot abortus was open tot negen december en de poll ging twee dagen eerder dicht. Hoewel ik er in eerste instantie het mijne van dacht heb ik verder geen aandacht aan geschonken, ook geen stem uitgebracht, omdat ik van mening was dat je altijd in een specifieke situatie een ethisch oordeel moet vellen en ik wist niets van deze mensen.

Enkele dagen geleden kwam de website weer onder mijn aandacht en ben ik gaan lezen wat de beide mensen te vertellen hadden, nu de mediastorm weer geluwd is. Zowel Pete als Alisha hebben bijdragen op hun webstek geplaatst en duidelijk is dat ze het niet altijd met elkaar eens zijn. Ik geef enkele van hun gedachten weer.

Frauduleuze stemmen
Nadat de poll gesloten is, is het echtpaar aan het werk gegaan om de echte van de valse stemmen te onderscheiden. Je kunt uiteraard maar een keer stemmen, maar die afspraak is door veel mensen met grote voeten getreden. Aan het eind van het traject was 22,37 procent van de stemmen voor ‘houden van de baby’ ofwel 448.777 stemmen, waarvan er 243.588 ongeldig waren. Voor abortus was 77,63 procent ofwel 1.557.586 stemmen, waarvan er 1.484.691 ongeldig waren. Na schifting bleek de verhouding houden tegenover abortus 73,79 tegenover 26,21 procent te zijn.

Alisha
Alisha schrijft verbijsterd te zijn door het aantal frauduleuze stemmen. Waarom mensen dat doen, is haar volstrekt onduidelijk. Het ging hier niet om een abstract principe, maar om een specifiek potentieel leven, wat iets heel anders is.
Ze vindt, dat het ook duidelijk maakt dat mensen vaak op een one-issue gaan stemmen, zonder het grote geheel van de samenleving in het vizier te houden. Wie voor de doodstraf, voor legalisering van iets etc. is krijgt de stemmen, terwijl de rest van het programma niet bekeken wordt.
De afgelopen maanden heeft ze wel duidelijkheid gekregen over de stemmers:
– Nogal wat mensen krijgen een kick van het stemmen, dat ze ondoordacht en emotioneel doen;
– Veel mensen stemmen niet omdat ze zich niet in de persoonlijke sfeer van het echtpaar willen mengen en te weinig weten van de concrete situatie;
– Een groep neemt hun vraag serieus en gaat er in de commentaren ook dieper op in, in de hoop dat ze hun keuze zouden delen.
Alisha geeft ook aan dat ze in de gaten heeft gekregen dat je als vrouw vindt dat ze zelf moet kiezen, maar dat maakt je niet automatisch tot een ‘Anti-Life’ mens. En als je Pro-Life bent, betekent dat niet dat je daarmee ‘Anti-Choice’ bent.
“Ik vind abortus o.k. in gevallen van verkrachting of incest, of als het leven van de moeder in gevaar komt. Ik begrijp de vrouwen, die als tiener of alleenstaande een ‘vergissing’ begaan en zich alleen en verloren voelen en een zwangerschap niet aankunnen. Ik ben er wel voor dat vrouwen zich sterk maken om meer verantwoordelijkheid voor hun lichaam en het potentiële leven dat ze kunnen dragen. Tegelijk weten we ook dat seks tot zwangerschap kan leiden en dat voorbehoedende middelen en maatregelen nodig zijn. Die zwangerschapspreventie kan falen, en daarom is abortus een mogelijkheid. Wie meerdere abortussen achter elkaar heeft en abortus als voorbehoedmiddel gebruikt, kan misschien beter kiezen voor sterilisatie o.i.d., maar ik blijf van mening dat de vrouw uiteindelijk zelf dient te beslissen.”

Pete
Veel van bovengenoemde zaken kan Pete meevoelen, maar zijn teksten neigen tot iets meer tot een anti-abortus standpunt. Hij stelt vast dat het aantal abortussen wegens verkrachting en incest 0,4 procent bedraagt en dat voor 1 procent het levensbedreigende karakter van de zwangerschap reden tot abortus is. Dan blijven er nog 96 procent over die eigen keuze zijn.
Zijn aandachtspunt is met name het gebruik van de termen ‘Pro-Life’ en ‘Pro-Choice’. Het zijn termen die een serieuze discussie over abortus bijna onmogelijk maken. Er zijn pro-life-mensen, die voor de doodstraf zijn; er zijn pro-choice-mensen die de regering de keuzemogelijkheden van de burger willen laten verkleinen. Hij noemt ook het Gallup-onderzoek van 2009, waaruit bleek dat 51 procent van de Amerikanen op dat moment tegen abortus was tegen 42 procent die abortus wilden toestaan.

Voor wie het wil weten: het echtpaar heeft besloten het kind te houden; de twintigweekse echo heeft geen uitsluitsel over het geslacht van het kind gegeven, omdat het kind ‘de beentjes over elkaar had geslagen’. We duimen voor een behouden zwangerschap.
23-3-2011

Ethisch dilemma voor Steve Jobs

Als doorgewinterde Apple-evangelist was het volgende bericht uit Global Ethics extra interessant:
” Heeft Steve Jobs, de bestuursvoorzitter van Apple, de ethische verplichting om meer duidelijkheid te geven over zijn medische toestand? Een aantal journalisten bogen zich over deze vraag, nadat Jobs, die met kanker gevochten heeft maar vaak veel details geheim hield, aangekondigd had dat hij een medisch verlof opnam, terwijl hij wel bestuursvoorzitter zou blijven.
De kwestie werd vergroot – al dan niet gerechtvaardigd – dat Jobs onmisbaar is voor Apple, aldus PC Magazine, dat opmerkte dat de beurskoers van Apple zo’n 6 procent duikelde onmiddellijk na de aankondiging.
BusinessWeek ethische columnist Bruce Weinstein schrijft dat er twee morele kwesties aan dit incident vastzitten: ” Allereerst, als hoogste baas bij Apple heeft Jobs hetzelfde recht op privacy als andere mensen? En als dit recht een beperkt recht is, hoeveel is Jobs dan ethisch verplicht te onthullen aan de aandeelhouders wat er aan de hand is?”
Wat de privacy bereft concludeert Weinstein dat bestuursvoorzitterschap met heel veel voordeeltjes komt, maar onder de ermee verbonden verantwoordelijkheden is er ‘een verplichting om dingen te doen die men niet graag doet, zoals dingen over jezelf onthullen die bijdragen aan het succesvol opereren van de zaak.’
‘Het is begrijpelijk waarom Jobs de Apple werknemers zou vertellen: “Mijn gezin en ik zouden het respect voor onze privacy zeer op prijs stellen’ schrijft Weinstein ‘en hoewel informatie over Jobs gezin geen publiek te boek gesteld feit behoort te zijn, is zijn eigen recht op privacy beperkt door wat hij de Apple aandeelhouders verschuldigd is.’

Ethische reisbestemmingen

‘Ethical Traveler’ is een beweging die toeristen aanmoedigt om landen te bezoeken die een positieve balans hebben als het gaat om bescherming van het milieu, sociale vooruitgang en mensenrechten.
De top tien lijst in alfabetische volgorde omvat Argentinië, Barbados, Chili, Costa Rica, Dominicaanse Republiek, Letland, Litouwen, Palau, Polen en Uruguay.
Een duidelijke bedoeling van het rapport van Ethical Traveler is om goed gedrag te belonen door toerisme aan te moedigen dat de economie van deze ethische landen zou kunnen versterken.
“Ontwikkelingslanden zouden moeten worden bemoedigd om goed gedrag na te streven,” zei Jane Esberg, een van de samenstellers van het rapport, “Toerisme kan een economische stimulans leveren om mensenrechten, sociale praktijken en bescherming van het milieu te verbeteren.”

Voor de tweede keer op een rij komen er geen Aziatische landen op de lijst voor als gevolg van de povere mensenrechtenhandhaving en het gebrek om zich in te zetten voor milieubeheer.
Ook waren er geen Afrikaanse landen in de top tien van dit jaar. Vier Afrikaanse landen die er vorig jaar op stonden zijn afgevoerd vanwege wat de groep ziet als “ernstige schendingen van de basale mensenrechten van hun burgers”.

Bron: http://www.globalethics.org/newsline/2011/01/03/ethical-travel/

Bijbelse lessen over moraal

De bijbel is een constante bron van troost en leiding voor miljoenen mensen in de wereld. De meeste mensen weten dat er enkele opmerkelijke of betwistbare aspecten in de bijbel voorkomen, maar weinigen kunnen die citeren. Op de webstek van listverse is een tiental citaten over moraal bijeengebracht, zowel uit het oude als nieuwe testament.
Het gaat heel vaak over het doden van bepaalde mensen. Wie de teksten achter elkaar leest, ontkomt niet aan de indruk dat de schrijvers van de bijbelteksten een zeer kort lontje hadden, want te pas en te onpas wordt er gebruik gemaakt van de oplossing om iemand te doden. Ook vrouwen komen er zoals verwacht erg bekaaid van af: ze moeten zwijgen in de gemeente, want Adam is het eerst geschapen en Eva heeft de appel van de slang aangenomen.

De bijeengezochte citaten zijn fraaie voorbeelden van de betrekkelijkheid van de specifieke bijbelse moraal, die bepaald is door een wereldbeeld dat enkele duizenden jaren oud is. Bovendien is de setting waarbinnen dit soort moraal mogelijk zin had zodanig veranderd dat we erg op moeten passen die op onze situatie toepasbaar te verklaren.
De lijst lijkt me aardig te gebruiken in de klas om te laten zien, wat er gebeurt als je bijbelse voorschriften al te letterlijk naar het heden transporteert.

http://listverse.com/2007/09/10/10-curious-biblical-lessons-on-morality/

Internetpoll voor abortus

In NRC-next een artikel van Jacqueline van Dongen die op 24 november 2010 schreef:

“Nog een verhaal over zwangerschap! Wel of geen abortus, het is voor veel vrouwen een pijnlijke en moeilijke keuze. Dat is het ook voor Alisha Arnold en haar man Pete. Zij hebben daarom besloten de keus aan de internetgebruikers over te laten, door middel van een poll.

Op Birthornot.com kun je via een poll bepalen of de vrouw een abortus moet ondergaan of niet, ook zijn er echo’s te zien van “Baby Wiggles”. Volgens de website is het stel onzeker of ze het kindje wel of niet moeten houden. Dit komt omdat Alisha eerder een miskraam gehad heeft en nu bang is dat het weer fout gaat. Negen december is de laatste dag dat Alisha legaal een abortus kan ondergaan, de poll is geopend tot twee dagen ervoor.
Inmiddels is er bijna anderhalf miljoen keer gestemd en inmiddels is ongeveer 75 procent van de stemmers van mening dat ze voor een abortus moet kiezen. Een veelgehoord argument is dat mensen die überhaupt op dit idee komen geen kind zouden moeten mogen krijgen.
Alisha heeft gezegd naar het publiek te zullen luisteren, maar uiteindelijk de beslissing wel zelf te willen maken. Ze vergelijkt het met Amerikaanse verkiezingen:
“It’s kind of like Congress. They might vote for something, but the president has the final veto. If it’s overwhelming one way or the other, that will carry a lot more weight.”
Inmiddels gaan er geruchten rond op internet dat het wellicht om een pro-life stunt gaat. De man Pete heeft namelijk een behoorlijke geschiedenis als het aankomt op anti-abortus acties. Zo omschreef hij de term ‘pro-choice’ als “The term “pro-choice” is used by men and women who support a woman’s right to kill an unborn child.” Ook blogde hij voor verschillende anti-abortus websites. Alisha ontkent dat het om een stunt gaat.
Alisha Arnold is door de actie inmiddels ontslagen.Volgens Eagen, het software bedrijf waar ze werkt, is ze een bedreiging voor de reputatie van het bedrijf.
Wat is nu waar?
Website Gawker heeft drie mogelijkheden op een rijtje gezet:
1. Het is een vreemd soort grap waarmee het stel media-aandacht probeert te krijgen
2. Het is een pro-life stunt
3. Ze zijn echt onzeker over deze keuze
Geen van de opties lijkt ons echt geruststellend.”

Tien barmhartige Samaritanen

Uit de sociale wetenschappen weten we dat de barmhartige Samaritaan een zeldzaam verschijnsel is. Tijdens werkcolleges over dit bijbelverhaal op een Amerikaanse universiteit verhuisden de studenten van het ene gebouw naar het andere. Onderzoekers hadden een haveloze, hulpeloze man op de weg naar het andere gebouw gelegd. Alle theologiestudenten waren zo gefocust op het werkcollege ‘barmhartige Samaritaan’, dat ze zelfs niet in de verleiding kwamen om de hulpbehoevende man aan een nader onderzoek te onderwerpen en eventueel actie te ondernemen.
Gelukkig hebben de makers van mijn veelgeprezen website ‘listverse.com’ een tiental mensen beschreven die zich op een eigen wijze als barmhartige Samaritaan ontpopt hebben. Het zijn allemaal gewone mensen die gegrepen door het lijden van de ander de vaak niet ongevaarlijke stap om de ander te hulp te komen hebben gemaakt.
De tekst bij de nummer 1. Let op het gedrag van de omstanders; de priester en de leviet hebben illustere navolgers gehad.
“Op 18 april 20120 kwam de Guatemalteekse immigrant Hugo Alfredo Tale-Yax een vrouw te hulp die door een man met een mes bedreigd werd. Tale-Yax vocht met de aanvaller, maar werd uiteindelijk neergestoken en voor dood achtergelaten op een straat in Jamaica, Queens (NY). De vrouw en de aanvaller vluchtten in verschillende richtingen terwijl hij lag te bloeden. Videocamera’s filmden gedeelten van de aanval en de situatie erna.
De camera’s lieten zien dat een man Tale-Yax met een mobieltje filmde. Achtien anderen zagen hem en liepen vlak langs hem door. Allen weigerden hulp te bieden of de autoriteiten op de hoogte te stellen. Meest nabij om te helpen kwam een man die het lichaam heftig schudde, maar wegliep toen hij de poel van bloed zag. Brandweerlieden kwamen een kwartier later aan, maar toen wat het al te laat.
De politie zoekt nog steeds naar de verdachte.”
http://listverse.com/2010/10/09/top-10-real-life-good-samaritans/

Vier morele kwesties verdelen de Amerikanen

Amerikanen zijn het in het algemeen globaal eens over 12 van de 16 gedragingen of maatschappelijke kwesties die tot publieke controverses leiden, waarbij er steeds een behoorlijke meerderheid is die iets moreel juist of moreel verkeerd vindt.

Daarentegen zijn de Amerikanen scherp verdeeld over zaken als zelfdoding begeleid door een arts, lesbische en homorelaties, abortus en een kind buiten het huwelijk krijgen. Het percentage dat het thema ondersteunt en afkeurt staan minder dan 15 procent van elkaar.

Zie het overzicht van Gallup.

De scherpste verschillen tussen mannen en vrouwen ten aanzien van deze kwesties vind je niet bij zaken als abortus e.d. maar bij kwesties die de ethische behandeling van dieren betreffen. De meerderheid van de mannen en minder dan de helft van de vrouwen beschouwen het gebruik van dierlijk bont voor kleding en medische proeven op dieren als moreel acceptabel. Ook is er een 24 procents kloof tussen mannen en vrouwen ten aanzien van de geoorloofdheid van het klonen van dieren.

Is dierenliefde verdacht?

Al weer een aantal jaren probeer ik iedere aflevering van de schoolkrant ‘De Keten’ van het Newmancollege een column te schrijven, die te maken heeft met de dagdagelijkse werkzaamheden op school. Ze worden meestal ingegeven door opmerkingen van en discussies met leerlingen in verschillende klassen.

Heel tricky zijn discussies over mensen en dieren. Ik heb de indruk dat middelbare scholieren vaak meer om dieren dan om mensen geven. Aandacht die aan dieren besteed wordt is vaak veel groter dan die voor mensen. Roep je op tot actie, dan lopen deze kinderen sneller voor dieren dan voor mensen, is mijn algemene indruk.

Daarover schreef ik mijn column: ‘Dierenliefde, hè getver!” en is mijn slotzin: “dierenliefde komt voort uit mensenhaat’. Hoewel ik weet dat het best gechargeerd is, want het is een column, zou het ook een mooi onderzoeksonderwerp kunnen zijn voor een opdracht voor onze leerlingen. Probeer maar eens goed te beredeneren waarom de stelling nergens of juist wel ergens op slaat.

De column vind je op deze webstek, op mijn eigen weblog.

Leerlingreacties plaats ik erg graag over dit thema. Dus stuur ze maar op.

Tien individuele protesten

Na de jodenredders en de onverdraagzamen een lijst met mensen die als individu hun proteststem verhieven en daardoor verschil maakten.

Louis Amstrong weigerde naar de Sovjet-Unie te gaan om daar op te treden uit protest tegen de manier waarop de Amerikaanse regering met haar zwarte onderdanen omging.

Nummer negen is de brief uit de Birmingham gevangenis die Martin Luther King schreef over gelijkheid en gerechtigheid.

De Zuidafrikaanse Zackie Achmat weigerde anti-aidsmedicijnen te gebruiken zolang niet alle Zuid-afrikanen toegang tot die medicijnen hadden.

Bob Marley zong ‘ Get up, Stand up, Stand up for your right’, waarmee hij vele onderdrukten een hart onder de riem wist te steken.

Henry Thoreau, inspirator van King en Gandhi weigerde in de negentiende eeuw belasting te betalen aan een regering die een slavenregering is, zoals hij het noemde.

Tijdens de belegering van Serajewo speelde de cellist Vedran Smailovic gedurende 22 dagen op zijn cello, een dag voor iedere persoon die vermoord werd toen men op brood stond te wachten.

Mohandas Ghandi, de halfnaakte fakir volgens zijn tegenstanders liep de 240 mijl naar Dandi en liet daarmee de Britse regering een gevoelig gezichtsverlies lijden.

Thich Quang Duc stak zichzelf in brand uit protest tegen de behandeling van boeddhistische monniken door het Zuid-vietnamese militaire regime.

Rosa Parks stond niet op in de bus in Montgomery in 1955 en ontketende daarmee een beweging die leidde tot de afschaffing van de segregatie in de diverse zuidelijke staten van de Verenigde Staten.

De nummer 1 van de lijst is de anonieme man die op het Tiananmen Plein in zijn eentje voor vier dreigende tanks gedurende vijftien minuten de kracht van de enkeling tegenover het machtsapparaat van de Chinese Communistische Partij liet zien.
Hij zal voor altijd herinnerd blijven als de Tank Man.

Meer informatie op http://listverse.com/2009/12/21/top-10-individual-protests/

Mensen die joden redden

Een geliefde surfplek is de webstek waar met enige regelmaat lijsten worden verzameld van de meest onmogelijke en bizarre zaken en gebeurtenissen, http://listverse.com . In het verleden heb ik er al eens aandacht aan besteed . Dankzij hun RSS-feed kwam ik enkele nieuwe interessante lijsten tegen.

De namen van individuele mensen die hun nek hebben uitgestoken om tijdens de barbaarse holocaustperiode joodse mensen te redden kunnen niet vaak genoeg genoemd worden. Hier is een lijst van mensen die door de Israelische regering als ‘rechtvaardigen’ erkend zijn.
http://listverse.com/2008/11/06/10-people-who-saved-jews-during-world-war-two/

De Japanse diplomaat Feng-Shan Ho, die 2000 joden het leven redde in Oostenrijk.
Irena Sendler, een Poolse maatschappelijk werkster wist 2500 joodse kinderen uit het ghetto in Warschau met vals papieren weg te werken.

Hugh O’Flaherty was een Ierse katholieke priester die 4000 geallieerde soldaten en joden in Rome uit de handen van de nazi’s wist te houden.

Giorgio Perlasca die in de Spaanse burgeroorlog aan de zijde van Franco streed, was zo teleurgesteld in het fascisme dat hij in 1944 naar de Spaanse ambassade in Boedapest vluchtte en van daaruit 5000 joden een vals paspoort bezorgde om naar veiliger landen te reizen.

De tweede Japanner in de lijst is Chiune Sugihara, die zijn werd deed in Litouwen, toen de Duitsers het land overvallen hadden. Hij schreef op eigen initiatief visa uit voor een verblijf in Japan en redde daarmee duizenden mensen. Hij schreef op sommige dagen tot achttien uur om de visa’s klaar te maken.

Georg Ferdinand Duckwitz, een Duits lid van de NSDAP werkte in Denemarken tijdens de oorlog. Hij maakte een geheime reis naar Zweden en overtuigde de minister-president om Deense joden toegang tot zijn land te geven. Daarna waarschuwde hij de Deense politicus Hedtoft, die belangrijkse rabbi’s in zijn land overhaalde om zoveel mogelijk joden naar Zweden te laten oversteken. Dank zij Duckwitz’ optreden overleefde 99 % van de Deense joden de holocaust.

Frank Foley was een Britse geheime agent die als een ‘scarlet pimpernel’ huzarenstukjes uithaalde om joden te redden. De schatting ligt op 10.000 levens.

Aristide de Sousa Mendez, een Portugese diplomaat, die tegen de orders van zijn eigen regering in gratis visa verstrekte aan 30.000 vluchtelingen, waaronder 12000 joden.

Dimitar Peshev, minister van justitie in Bulgarije tijdens de tweede wereldoorlog, weigerde de 48.000 eigen joodse inwoners te laten afvoeren naar de vernietigingskampen, hoewel hij eerder had meegewerkt aan antisemtische wetgeving in zijn eigen land.

De nummer 1 op de lijst is Raoul Wallenberg, die tijdens de oorlog in Boedapest werkte en met neppaspoorten zeker 100000 joden het leven redde. Hij huurde 32 huizen in de Hongaarse hoofdstad en maakte er bluffend Zweeds grondgebied van, waar op zekere momenten 10000 mensen gehuisvest werden.

Typisch, er is een bonus en dat is paus Pius XII, wiens optreden tijdens de tweede wereldoorlog door veel mensen als laf en halfslachtig aan de kaak is gesteld. In deze lijst wordt een andere kant belicht en komt men tot de conclusie dat de zachte diplomatie van het Vaticaan bijna een miljoen mensen gered heeft.
Het zal een heftige discussie blijven, ben ik bang.

Film: A Time To Kill

De film ‘A Time To Kill’ gaat over de verkrachting en poging tot ophanging van een tienjarig negermeisje. De daders worden gegrepen en iedereen in het racistische zuiden weet dat ze met een simpele straf weg zullen komen. De vader van het meisje neemt het recht in eigen hand en doodt de twee daders. Hij wordt aangeklaagd en de aanklager gaat voor de doodstraf. Een jonge blanke strafpleiter neemt de verdediging op zich en belandt daarmee in een wespennest, dat hem bijna het leven kost. Er zitten veel levensbeschouwelijke en ethische vragen in de film. Hieronder een staccato verslag van de inhoud van de film:

A time to kill
Jake Briganze is advocaat van een niet goed lopend kantoor (heeft het overgenomen van Lucien Wilbanks)
Een donker meisje is verkracht en komt thuis aan. Haar vader komt thuis en sluit haar in zijn armen.
De twee blanke daders worden opgepakt. Dat moet hardhandig.
Een agent vraagt of hij de twee jongens wil verdedigen. Hij hoort wat er gebeurd is. Ze (Tania) was tien.
Een van de daders wordt ondervraagt door de (zwarte) sheriff.
Carl Lee Hailey komt bij Jake langs. Hij vertelt dat ze nooit zwanger zal kunnen worden. Hij weet dat verkrachtingszaken niet echt hout snijden. Hij biecht op aan Jake Briganze dat hij de twee jongens wil gaan vermoorden.
Jake thuis bij zijn dochtertje en vrouw. Hij vertelt dat aan zijn vrouw en die zegt dat hij dat aan de sheriff door moet geven. Dat doet hij echter niet.
Carl Lee in de hal van het rechtsgebouw.
Op het kantoor van Jake. Ze hebben de zaak aangenomen en zijn enthousiast.
De dag dat de jongens worden voorgeleid, doet Carl Lee Hailey, wat hij gezegd heeft dat hij zou doen. Hij schiet de twee jongens, en plein public, neer en raakt ook nog een agent.
Carl Lee Hailey wordt opgepakt vanwege de moord. Hij vraagt Jake om hem te verdedigen als advocaat. Dat zal hij doen. Dat moet hij doen, hoewel zijn vrouw het er niet helemaal mee eens is.
Het kleine stadje in Missouri (the South, de haard van de KKK) is geschokt. Het zal dan ook een grote zaak worden.

De pers is bezig. Jake komt bij Carl Lee. Die legt uit wat hij voelt. Hij wil weten wat hem boven het hoofd hangt. Of hij kan winnen. Dat zal van de jury afhangen. Hij wil weten wat het kost. Toch wil hij dat Jake zijn zaak aanneemt (want het is hem ook gelukt zijn broer vrij te krijgen)
Tegen de pers geeft hij te kennen dat hij Carl Lee zijn advocaat is.
De aanklager krijgt dat nieuws te horen. Die vindt het allemaal een eitje. Ze moeten de zaak hier laten voorkomen, want dat hebben ze een blanke jury en zullen ze winnen. Ze spelen “vals”, door te paaien
Jake in gesprek met Lucienne. Zaakbespreking. Lucienne is dronken. Hij zegt dat Carl Lee schuldig is. Hij nam het recht in eigen hand. Of hij wint of verliest dat zal allebei rechtvaardig zijn. Lucienne is uit het ambt gezet. “A change to save the world one case at a time”.
Begrafenis van een van de daders, een woeste broer, die op wraak zint. Hij wil de Klan naar daar halen, een vriend heeft een vriend die actief lid was.
Jake op het nieuws. “Justice is and will be colourblind.” Hij wordt gebeld met complimenten, maar de tweede keer is het iemand die hem uitscheldt en bedreigt.
Aanklager Buckley wordt door de pers geinterviewd. Doet zijn zegje. Hij zal voor de doodstraf gaan.

De eerste zitting. Jake pleit onschuldig vanwege ontoerekeningsvatbaarheid. Hij wil de zaak laten verplaatsen. Dat wil de rechter niet, maar dankzij een krabbeltje van een jongedame (Ellen Roark) krijgt hij zijn zin een verzoek in te dienen.
Buckley wil zelf een psychiater en wil dat ze de psychiater van Jake’s kamp op wat voor manier ook zwart kunnen maken
Jake wil meer geld, maar Carl Lee heeft niet meer. De bank wil hem niets lenen en hij is zijn baan kwijt.
Ontmoeting met Ellen Roark. Stelt zich voor. Rijke vader, die advocaat is. Net als zij. Ze biedt haar diensten aan en wil voor niks werken. Hij wijst haar toch af, hij heeft geen hulp nodig. Maar toch geeft ze hem weer een aanwijzing.

Ontmoeting tussen Cubb (broer van..) en een leider van de Klan. Ze stellen een plan op. Als hij 5 vrienden verzamelt richten ze de Madison County Klan op en wordt Cubb de leider.
Carl Lee op bezoek bij de agent die hij neerschoot. Een goede vriend van hem. Hij zegt dat het hem spijt en dat hij, wat ze ook zeggen, wist wat hij deed, maar dat het noit de bedoeling was om hem neer te schieten.

Cubb aan de slag zijn vrienden bij de Klan te krijgen. “It’s time for the niggar to pay”
De ouders van Jakes vrouw zijn bezorgd om hem en het gezin. Als de pers komt, moet hij daarheen. Dat valt bij zijn familie niet echt in goede aarde. Ze vinden hem mediageil.
Kerkdienst. De familie Hailey komt binnen en wordt gastvrij onthaald (te beginnen door de voorganger)
Hij krijgt bezoek door mensen van de NAACP, die er voor Carl Le zijn. Als hij geld inzamelt zullen zij hem veel beter dan de blanke Jake kunnen verdedigen.
De inauguratie van de nieuwe tak van de KuKluxKlan. Het ritueel.
Mickey Mouse belt naar de familie Briganze, dat ze het huis uit moeten. Er staat een brandend kruis op hun voorerf.
Jake’s vrouw wil dat hij ermee stopt. Dat het te ver gaat. Dat hun dochter Hannah uitgescholden wordt voor ‘nigger lover’. Hij vertelt haar dat hij de sheriff niet gebeld heeft. Zij is kwaad, dat hij die verantwoordelijkheid niet aannam. Het is ook zijn schuld, hij had het kunnen voorkomen.

De familie bij Carl Lee op bezoek. Zijn vrouw vertelt dat het beter met Tania gaat, maar dat ze inderdaad nooit kinderen zal kunnen krijgen (to much damage) Ook vertelt ze dat er gecollecteerd is voor ze. Omdat ze geld nodig hebben voor boodschappen. Hij zal iets bedenken.

Carl Lee heeft bezoek van de NAACP, heeft Jake bij hem geroepen. Carl Lee met de hulp van Jake draaien alles zo dat het geld wat ingezameld is voor Carl Lee naar Jake en Carl Lee’s familie gaat. Direct. En niet via de NAACP.
Jake vindt hen twee een team. Carl Lee wijst hem erop. “You’re out there, I’m in here. That’s no team.”
Roark komt het weer proberen. Heeft wat informatie meegenomen. Die had Jake ook al. Dat de zaak afhangt van de geloofwaardigheid van de psychiaters. Jake heeft haar nog niet nodig. Hij wil de zaak met zijn vriend aangaan.
Mickey Mouse belt de sheriff omdat iemand die avond gaat sterven. Ze (de sheriff en Jake) onderscheppen iemand met een bom bij Jake’s huis. Hij weigert de code te geven. Uiteindelijk smijt Jake de bom weg, die ontploft.
Jake’s vrouw en Hannah gaan naar ‘opa en oma’. Hij wil de zaak niet opgeven. Zijn vrouw is bang dat hem iets gaat overkomen. Hij belooft dat er niks gebeurt. Zij gelooft die belofte niet.

Jake is bij de rechter thuis ontboden. Die zegt hem dat het verzoek om de zaak te verplaatsen niet ingewilligd wordt. Hij is het met hem eens, maar overal in het zuiden zal hij geen eerlijke zaak krijgen, dus dan maakt het niet uit. En dat het misschien niet slim was om de zaak aan te namen, n.a.v. wat er de vorige dag gebeurd is. Hij wil hem van de zaak afpraten dat hij een deal moet sluiten, om zijn carrière veilig te stellen.

Jake wordt aan de psychiater voorgesteld. Dr Bennet, is net zo zat als Willbanks. Die zegt hem dat als hij nuchter is, hij geniaal is.
Het huis van de secretaresse wordt aangevallen, haar man wordt in elkaar geslagen. Die krijgt een beroerte.
Roark staat aan zijn deur. Ze heeft het gehoord van de afwijzing van zijn verzoek. Ze gaan samen lunchen. Zij is tegen de doodstraf. Hij niet (dat had ze niet verwacht). Hij gelooft niet in tweede kansen, rehabilitatie. Zij heeft executies meegemaakt. Hij niet. Hij valt haar heel erg tegen. Ze dacht dat hij een van de good guys was.
Hij gaat haar achterna, en neemt haar aan. Omdat ze passie heeft en dat is wat CL nodig heeft.

De zaak wordt in deze stad gehouden. Buckley vertelt over jury, dat het geheim is (maar zij hebben de envelop)
Jake gaat bij de man van de secretaresse langs
Demonstraties bij het gerechtsgebouw.
Lucien komt helpen. En de vriend van Jake, Roark en Jake dat is het team. En Lucien mag niet drinken. Ze gaan de jury uitkiezen. Het moeten jonge vaders zijn.
De jury wordt gekozen en als ze klaar zijn ziet het er niet goed uit. Carl Lee “that’s the jury of my peers?”
Tegelijkertijd verzameld de KKK zich bij het rechtsgebouw. Waar pro-Hailey mensen al stonden. Het is een rel in wording. Gevechten. Als de sheriff in elkaar gemept wordt, weigert een agent hem te helpen (omdat hij ook bij de Klan zit)

Jake is ook geraakt. Roark gaat hem verzorgen. Jake denkt dat CL geen ene kans heeft. Roark gelooft er wel in.
In de gevechten is een Klanlid in brand gestoken en die heeft het niet overleefd. It ain’t over.
Roark en Jake zitten in een tentje te drinken (to blow of steam).
Ze praten over de zaak. Hij vertelt dat hij wist dat hij het ging doen. Hij wilde dat hij het ging doen. I helped kill them.
Overal worden brandende kruizen gegooid (gevangenis, Jake’s huis) Jake brengt Roark naar haar motelkamer. Ze is nerveus voor de zaak. Jake troost haar, geeft haar tips. Ze kussen bijna, maar dan gaat hij naar huis.
En dat huis staat in lichterlaaie. Hij wil zijn hond, die nog binnen is (Max).
Het leger is aangerukt om de gemoederen te sussen. Gaan het rechtsgebouw beschermen.
Jake in de puin van zijn huis. Zijn vriend komt zeggen dat hij er mee moet stoppen, dat hij naar zijn vrouw en kind moet, dat weigert hij. Wat er ook gebeurt het is fout. Hij wil niet opgeven, want als hij nu opgeeft dat is dit alles voor niks geweest. Dan komt Max aanlopen.

Nog steeds grote demonstraties. Van voor- en tegenstanders.
De rechtzitting.
De moeder van Billt Ray Cubb wordt verhoord. Wijst CL als dader aan.
Jake vraagt naar de verkrachting, dat pikt de rechter niet.
De sheriff als getuige: het wapen.
Jake: hij laat de sheriff vertellen dat ze voor verkrachting opgepakt zijn. (En dat ze bekend hebben, maar dat pikt de rechter niet) De sheriff zegt toch dat ze bekend hebben. (Zodat de jury het toch gehoord heeft)
De man van de secretaresse is begraven. Ze gaat weg. Jake weet niet wat hij moet zeggen. Zij zegt dat ze weet dat hij het niet zo gewild heeft. Ze zegt dat zijn koste wat het kost voor iedereen verlies opgeleverd heeft.

Roark en de vriend (Harry Rex) zijn op zoek naar een manier om de psychiater neer te halen. Harry raadt haar aan vals te spelen.
Een jurylid wil er over praten (dat is tegen de regels) stand : 4 onbeslist, 7 schuldig, 1 onschuldig. Conclusie: that nigger’s dead.
Roark als journalist bij het kantoor van de psych van de aanklager. Ze komt te weten waar zijn kantoor is
Dwayne wordt opgeroepen. Hij zal nooit meer actief als agent kunnen werken, zijn been is tot de knie geamputeerd. Hij vertelt dat CL tegen hem gezegd heeft dat hij het bewust gedaan had, dat hij zijn excuses aanbood.
CL wil dat hij vraagt of hij denkt dat hij naar de gevangenis moet. Na een aarzeling doet hij dat. Dwayne zegt dat het een ongeluk was en dat hij niet vindt dat hij naar de gevangenis moet. Dat hij precies hetzelfde gedaan zou hebben, als iemand zijn kleine meisje zou verkrachten. Hij noemt hem een held, die ze vrij moeten laten.

Roark breekt er in in het kantoor van de psychiater. De aanklager laat de psychiater vertellen dat CL heel bewust de twee jongens heeft vermoord. Dat hij wist dat het fout was, en er toch mee door ging.
Net op tijd krijgt Jake de info die Roark gevonden, dat de psychiater nog nooit iemand “gek” gevonden heeft. En dat hij in zijn inrichting een man heeft zitten die hij gezond bevond, maar die toch als gek opgenomen is. De psychiater is ongeloofwaardig gemaakt.

Er wordt een aanslag gepleegd, met Jake als doelwit, maar een soldaat wordt geraakt. Commotie.
De soldaat is verlamd. Een buitenstaander, die zich opgeofferd heeft. Jake wil dat Roark blijft, en dus moet ze maar gaan.
Als ze naar haar motel rijdt wordt ze door de politie aangehouden, maar eigenlijk door de KKK ontvoerd. Een neger kan het niet helpen dat hij een neger is, net zo min dat een hond kan helpen dat hij een hond is, maar zij is erger. Als hoer van negers, wordt ze aan een paal gehangen, in de middle of nowhere, om te wachten tot ze als aas opgegeten wordt. Ze zegt tegen Cubb: Carl Lee should have shut you too. Hij slaat haar knock-out.
Een hele tijd later komt er een pick-up aanrijden, met Mickey Mouse, die haar meeneemt en naar het ziekenhuis brengt.

Rechtzaal. Jake roept zijn psychiater op. Die verklaart dat Carl Lee inderdaad “gek” was, dat hij tijdelijk het contact met de realiteit verloor.
De aanklager maakt de psychiater af, omdat hij een tijd geleden opgepakt is voor een verkrachting. Terwijl hij ontkende een strafblad te hebben.
En schuldig heeft gepleit. Hij geeft uiteindelijk toe. (Een zware slag voor de verdediging)
Jake is kwaad op Lucien, omdat hij die man aanbevolen heeft. Lucien zegt dat hij door moet gaan. Lucien zegt dat hij niet op moet opgeven. Hij moet zijn werk doen. Lucien kan de zaal niet binnen, dat had hij zichzelf beloofd.
“Don’t be me, be better than me!”

Carl Lee als getuige. Jake laat hem vertellen wat hij voelde. Dat hij buiten zich stond, dat hij zijn dochter hoorde zeggen “I called for you daddy…and you did never come.”
Buckley maakt hem af, drijft hem ertoe toe te geven dat hij die mannen dood wilde. Dat die mannen dood moesten om wat ze gedaan hebben. “And I hope they burn in hell.”
Carl Lee ziet in dat hij dat niet had moeten zeggen.

Roark is gevonden, in het ziekenhuis. Jake gaat langs. Zij houdt zich groot. Hij vertelt over wat er in de rechtszaal gebeurt is, dat het vergeefs is. Ze zegt dat hij nog een kans heeft om de zaak te winnen, dat hij niet op mag geven. It’s not worth is if Carl Lee goes to the gas chamber. Dat de jury de zaak door zijn ogen moet gaan zien.
Ze nemen afscheid.
De juryleden gaan weer stemmen. Iedereen stemt schuldig.
Jake zit in zijn huis, zich voor te bereiden op zijn slotpleidooi. Hij hoort iets, trekt zijn pistool. Het blijkt zijn vrouw te zijn. Die is teruggekomen, omdat ze tot het inzicht kwam dat hij de zaak niet aangenomen heeft om ‘op te scheppen’ maar omdat als hetzelfde met Hannah was gebeurt hij hetzelfde had gedaan als Carl Lee. Het huwelijk gered.

Jake gaat bij Carl Lee langs. Hij zegt dat ze de zaak gaan verliezen, dat ze misschien nog een deal kunnen sluiten. Dat wil Carl Lee niet. Hij zegt dat de jury zich niet met hen identificeert. Carl Lee zegt dat hij hem aangenomen heeft omdat hij als de blanken denkt, omdat hij just like all the rest of them is. Jake zegt dat hij zijn vriend is. Dat ontkent Carl Lee” “Jij komt niet eens in mijn buurt. Onze dochters zullen nooit samen spelen. America is at war and you are on the other side. My life is in white hands, you are my secret wapen. You are one of the bad guys. Zonder dat je dat wil. Als jij in die jury zou zitten wanneer zou je mij dan vrijspreken? Dat zal ons allebei redden.”

Rechtszaal: tijd voor de slotpleidooien. Buckley’s pleidooi gaat over het feit dat men het recht niet in eigen hand mag nemen en dat niet aangetoond is dat Carl Lee “gek” was, dat hij doelbewust gehandeld heeft. Dat hij het ook erg vindt wat er met zijn dochter is gebeurd. Maar dat de taak van de jury is om recht te spreken, niet die van Carl Lee. Hij is schuldig!
Jake vertelt dat hij een heel pleidooi voorbereid had, maar dat hij die niet zal vertellen. Hij biedt zijn excuses aan, dat hij jong en onervaren is. Dat CL daar niet onder mag lijden. Dat de waarheid verloren is gegaan. Dat hij nooit doelbewust een misdadiger als getuige heeft opgeroepen. Dat maakt zijn bekentenis niet minder waar. Hoe zoeken we de waarheid met ons hoofd, of met ons hart? Hij wilde dat een zwarte man een eerlijk proces kreeg, maar dat is onzin. Dat zal nooit gebeuren omdat de jury met zijn ogen kijkt. En dus bevooroordeeld is.
Hij vraagt de jury zijn ogen te sluiten en het volgende verhaal in te beelden. Hij vertelt het verhaal van een meisje dat verkracht, mishandeld, opgehangen en van een brug af gegooid wordt. Hij eindigt met “Now imagine she’s white.”

Het vonnis: Carl Lee is onschuldig bevonden. Reactie van de voor en tegenstanders buiten.
Ellen hoort het nieuws in het ziekenhuis.
Carl Lee bedankt hem, maar Jake wil dat niet horen, aangezien ze nooit vrienden zullen worden omdat hij “one of the bad guy’s is.”
De mannen van de KKK worden gearresteerd (ook de agent)
Carl Lee en Jake en de rest komen naar buiten. Dan ziet Carl Lee Tanya: blijde hereniging.

Zomer. Barbecue bij de Haileys. De familie Briganze komt aanrijden. Zodat Tanya en Hannah samen kunnen spelen.

Primary Colors – over politiek en ethiek

Jack Stanton, getrouwd met Susan, is presidentskandidaat en wordt bedreigd door een seksschandaal. Henry Burton, een jonge ambitieuze neger komt Stanton tegen, die hem vraagt assistent-campagneleider te worden. Hij aarzelt mede onder invloed van zijn vriendin, die lid van de Black Advocates is. Burton zegt ja, omdat hij van mening is dat Stanton ergens om geeft, dat hij werkelijk nieuwe dingen zal teweegbrengen op de presidentszetel.

Hij mag al snel Thanksgiving bijwonen in het huis van de Stantons. Een schandaaltje breekt los als de vriendin van Burton Stanton een vraag stelt over zijn arrestatie bij een Vietnamdemonstratie en hoe snel hij weer uit de gevangenis is. Heeft hij gemanipuleerd om vrijgelaten te worden?
Er breekt een tweede schandaal los, als een jonge vrouw meldt dat ze met de presidentskandidaat naar bed is geweest. Er zouden bandopnamen van hun gesprekken bestaan, die de relatie en de vurigheid ervan aantonen, Dan ontmoet Burton Libby Holden, een vrouw van middelbare leeftijd die bekend staat om haar onderzoeksvermogen. Ze analyseren de banden en komen erachter dat een aantal onschuldige zinnetjes aan elkaar geplakt zijn om Stanton zwart te maken. De man die er verantwoordelijk voor was, Randy, krijgt een bezoek van Holden, die hem met een pistool gericht op zijn onderlichaam bedreigt en hem een bekentenis laat schrijven.

In het verloop van de strijd tussen de presidentskandidaten houdt Stanton een goede speech tegenover de arbeiders van een fabriek. Ondertussen blijkt zijn rivaal Harris voor te lopen in de opiniepeilingen en Stanton gromt: ‘Ik maak hem af.’
Burton krijgt bezoek van Willie McCollister, een zwarte café-eigenaar, waar de Stantons mee bevriend zijn, die hem vertelt dat zijn dochter door Stanton bezwangerd is. Stanton ontkent. Burton gaat met een van de andere campagneleiders op bezoek bij Willie en doet het voorstel een vruchtwaterpunctie te doen, zodat het vaderschap van Stanton eventueel ontkend kan worden. Als Burton terugkeert van dat gesprek met Willie, laat hij de auto even stoppen, stapt uit en kokhalst.

Tijdens een interview met Stanton voor de radio belt Harris de presidentskandidaat om hem aan te vallen op zijn vertekening van de feiten, zoals hij dat noemt. De discussie is vrij fel en opeens is het contact verbroken. Harris blijkt een hartinfarct gehad te hebben en ligt nu in coma. Fred Picker, een politicus die in 1978 uit de politiek is gestapt, zal de taak van Harris overnemen en wint meteen veel sympathie door op te roepen om bloed te geven. De resultaten van de bloedtest geven aan dat Stanton niet de vader van het kind kan zijn.

Ondertussen gaan Burton en Holden op zoek naar belastend materiaal over Picker. Ze verdenken hem ervan fraude o.i.d. gepleegd te hebben en worden daarin sterk gestimuleerd door het echtpaar Stanton. Ze komen tot de bevinding, dat Picker in 1978 voortdurend stoned was, een coke snuivende homo, wiens toenmalige vriendje Delgado aan aids aan het sterven is.

De [beroeps]ethische vragen die hiermee te maken hebben zijn o.a.
* Tot hoever ga je met je dienstverlening als campagnemedewerker?
* Wat mag wel en wat niet in de verkiezingsstrijd?
* Op welk moment met welke reden zou je zelf afhaken?

Om het denkproces te kaderen, beantwoord je de volgende vragen:
1. Hoe denk je dat de film afloopt?
2. Hoe zou jij hem hebben laten aflopen, gelet op wat je allemaal gezien en gehoord hebt?
3. Hoe zou de film aflopen, als jij Henri was, uiteraard ook op basis van de gegeven scènes?

Met de resultaten van hun onderzoek gaan de twee naar de Stantons. Jack en Susan willen dit materiaal gebruiken om Picker een hak te zetten. Holden: ‘Zo doen we dat niet. Dat is beneden ons niveau. Hij heeft niets crimineels gedaan. Dergelijke persoonlijke zaken laten we hier buiten. Onze ideeën zijn beter. Daar moeten we mee werken.’
Libby verwijst naar de Miami conventie in 1972, toen Stanton over deze praktijken zei: ‘Die methoden gebruiken we niet. Die bestrijden we juist.’
Susan: ‘Toen waren we jong. Nu weten we hoe de wereld in elkaar steekt. Als we niks doen, zijn we passé. Alles waar we voor werkten sinds 1972 is dan voor niets geweest. Ten tweede zal spoedig een journalist dit verhaal wel opduiken en het publiceren.’
Libby: ‘We kunnen het niet, zo zijn we toch niet.’ Als blijkt dat de Stantons toch een krant willen tippen, komt ze met de bloedtests n.a.v. de vruchtwaterpunctie. Ze laat zien dat het bloedmonster van Stanton in werkelijkheid dat van zijn oom Charlie is geweest. ‘Dat betekent dus dat je haar geneukt hebt. Dat betekent het einde, als ze daar achter komen.’
Susan: ‘Wil je werkelijk zijn carrière breken?’
Libby: ‘Ze luistert niet. Ze is niet boos omdat je een 17-jarige babysitter geneukt hebt. Waarom? Omdat de bedrieger niet verliest, maar de bedrogenen. Daarom praat je ook zo mooi over ‘er zijn voor het volk’.’
Ze is telerugesteld in de Stantons. In de auto met Burton zegt ze: ‘Wat heb ik met mijn kloteleven gedaan!?’ Ze vervolgt: ‘Ik wou zien of ze hem zouden pakken. En ze doen het. Zonder aarzeling.
Zie je die maan? dat ben ik. Mooi hè. Maar hij reflecteert alleen het licht. Hij heeft de zon nodig. De Stantons zijn mijn zon. Ik heb mijn leven lang licht en warmte aan hen onttrokken. Zonder hen ben ik leeg en koud, luchtledig tot in eeuwigheid.’

Burton neemt afscheid van Libby, die zich de volgende ochtend door het hoofd heeft geschoten. Ze heeft hem de testresultaten gegeven, omdat ze zelf niet op die manier wil werken.
Tijdens de begrafenisdienst spreekt Stanton, die het afscheidsbriefje van Libby voorleest: ‘Ik ben zo verdomd teleurgesteld in je. Doe eens je best.’
Na de begrafenis van Libby gaat Stanton met Burton op bezoek bij Picker, die zich terugtrekt uit de race, maar wiens geheim niet publiek gemaakt wordt.
Terugkerend van het gesprek zegt Burton: ‘Ik trek me terug. Het gaat om Libby. Je hebt haar test niet gehaald.’ Stanton geeft toe: ‘Als ze niet dood was, zou ik gelekt hebben en me rot gevoeld hebben. Maar het had gemoeten. Ik heb het voor Libby gedaan, al was het niet goed. Picker zou toch gevallen zijn.’
Burton: ‘Wie geeft het laatste zetje?’
Stanton: ‘Allemaal vragen die niet te beantwoorden zijn. Dit is keihard. Realiseer je je nu pas dat je het niet aankunt. Daar ken ik je te goed voor. Henry. Zo gaat het. Het is de prijs van leiderschap. Het gaat erom het beste ervan te maken.’
Burton: ‘Ik houd niet van het spel.’
Stanton bewerkt hem en zegt dat ze geschiedenis gaan schrijven en dat Burton daar bij moet zijn. ‘Is er iemand die meer voor de mensen kan doen dan ik? Die zoveel geeft om de mensen?’
Aan het eind van de film – als de nieuwe president met zijn vrouw alle getrouwen een persoonlijke hand geeft – blijkt Burton toch te zijn gebleven en heeft hij dus toch meegedaan.
2.10 einde film

Jong geleerd is oud gedaan

In een bijdrage in mijn weblog over ‘een beetje zwanger’ gaf ik aan weinig vertrouwen te hebben in leerlingen die zich op de middelbare school al weinig gelegen lieten liggen aan eerlijkheid, bijvoorbeeld als het gaat om spieken en in mijn ogen het nog verwerpelijkere plagiaat. In discussies werd daar nooit moeilijk over gedaan door bepaalde leerlingen en zij meenden het te kunnen gebruiken om voor een dubbeltje op de eerste rij te komen.

Enkele leerlingen en collega’s reageerden dat het wel erg kort door de bocht was. Je kunt het gedrag als tiener toch niet naar de toekomst projecteren, vonden zij.

Gelukkig heb ik medestanders gevonden in het Josephson Institute of Ethics uit de Verenigde Staten, waarvan de gegevens van een onderzoek door Carla Rivera in de Los Angeles Times van 20 oktober 2009 worden samengevat:

“De studie die bijna 7000 mensen bestreek in verschillende leeftijdsklassen door heel het land biedt een pover beeld van de hedendaagse jeugd als cynici die zich ervan bewust zijn dat hun gedrag grenzen overschrijdt, maar geloven dat het noodzakelijk is om te slagen.

En de bevindingen suggereren dat gewoonten in de jeugd gevormd blijven bestaan: zij die op de middelbare school bedrog pleegden zullen als volwassenen ook gemakkelijker liegen tegen een klant, een verzekeringsclaim of declaratie opschroeven, belastingfraude plegen en tegen hun relatiepartners liegen.

“Als je ziet dat tieners vijf keer meer dan volwassenen denken dat het OK is om te bedriegen om vooruit te komen, dan hebben we een probleem,” zegt Rich Jarc, directeur van het instituut in Los Angeles. “Stel je voor dat vijf keer zoveel mensen in de zakenwereld, politiek en bankwereld deze overtuiging zouden hebben. Dat is alarmerend.”

Enkele gegevens: tieners van 17 jaar en jonger zijn vijf maal meer ervan overtuigd dat liegen en bedriegen noodzakelijk zijn om te slagen, vergeleken met de vijftigplussers ( 51% versus 10%); diezelfde groep is bereid hun baas te bedriegen (31% versus 8%) en drie keer vaker bereid onterecht gegeven wisselgeld zelf te houden (49% versus 15%)

Meer jongvolwassenen in de leeftijd van 18-24 jaar gaven aan tegenover hun partner te zullen liegen (48% versus 22%), vaker een illegale kopie van muziek of een video te maken (69% versus 29%) en ze zouden vaker sjoemelen met een cv of tijdens een sollicitatiegesprek (14% versus 4%)”

Het zijn toch cijfers die te denken geven.

Afronding “mensen maken keuzes”

Opdracht toets “Mensen maken keuzes”

1. De ethische vraag is: “Mogen we al dan niet een kliklijn openen?”
[Een kliklijn is een telefoonnummer, waar mensen anoniem mededelingen kunnen doen over zaken die volgens hen verkeerd zijn, etc.]

2. Noteer de zakelijke vragen die je beantwoord wilt zien om een goede situatieanalyse te maken.

3. Werk de situatieanalyse uit aan de hand van de vorige vragen en met behulp van de websites die verderop staan.

4. Noteer de waarden die je in de teksten tegenkomt, vul die aan met de waarden die jij zelf belangrijk vindt in deze problematiek en kies er 3 hoofdwaarden uit. [met toelichting uiteraard]

5. Formuleer op grond van de waarden die jij kiest en de situatieanalyse de norm als antwoord op de ethische vraag onder 1. Graag goed uitleggen!

De onderstaande links kun je voor je werk gebruiken.

http://www.scholieren.com/werkstukken/19937

http://www.pluspost.nl/het-bittere-succes-van-de-kliklijn/13698

http://forum.politics.be/archive/index.php/t-16859.html

http://www.jurofoon.nl/jurofoonjournaal/200310/meld_misdaad_anoniem.asp

http://www.trouw.nl/nieuws/nederland/article2820730.ece/Succesvolle_kliklijn_heeft_keerzijde_.html

http://listenbedrog.web-log.nl/listenbedrog/2004/12/kliklijn_uitker.html

http://www.misdruk.nl/mt/archives/001208.html

http://amsterdam.sp.nl/weblog/weblog.php?itemid=2454

http://www.nu.nl/algemeen/1914519/politie-lost-grote-zaken-op-dankzij-kliklijn.html

Geur en ethiek

De Investor’s Business Daily meldt dat een studie bewezen heeft dat werkers eerlijker en genereuzer zijn als ze in een schoon ruikende omgeving werken. Onderzoekers die hun bevindingen in het tijdschrift Psychological Science publiceerden, ontdekten ‘een dramatische verbetering in ethisch gedrag, wanneer enkele spuitjes van een schoonmaakmiddel met een citroengeur in een ruimte werden geblazen.
(28 oktober 2009)

Vandaar dat er in de slecht geventileerde en muf ruikende Nederlandse schoollokalen zo graag gespiekt wordt door leerlingen. Dreft met citroengeur spuiten voor het proefwerk begint zou een hoop kunnen verbeteren, als we het onderzoek mogen geloven.