The Great Dictator Speech

In 1940 verschijnt The Great Dictator in de Amerikaanse bioscopen. Charly Chaplin speelt daarin de joodse kapper die leeft in Tomainia, waar Adenoid Hynkel aan de macht is gekomen als dictator met wereldomspannende aspiraties. De joodse kapper heeft een sterke gelijkenis met de dictator en als hij met zijn vriend Schultz de gevangenis ontlucht in militair uniform wordt hij door de troepen van Hynkel aangezien voor de dictator zelf. Hij moet voor de troepen een toespraak houden en die klinkt heel anders dan de machthebbers verwachtten.

Het is een van de mooiste toespraken in de geschiedenis van de film. Hij gaat over menselijkheid, hebzucht, gelijkheid, onderdrukking, macht van het volk, democratie en wat al niet meer.

Bij veel verschillende themata is dit fragment te gebruiken. Met name als het gaat om inspiratie – wat drijft je – is het een prachtig voorbeeld van wat woorden met mensen kunnen doen. De speech is in het Engels op youtube te vinden. Een mooie bewerking, met Nederlandse ondertitels, maar ook met beelden van actuele en brandende kwesties die de tekst nog grotere impact geven, is te vinden in de videodatabank van Thomas via http://www.kuleuven.be/thomas/algemeen/videodatabank/view/12347/

Voor wie de tekst niet kent, het begin ervan:
I’m sorry, but I don’t want to be an emperor. That’s not my business. I don’t want to rule or conquer anyone. I should like to help everyone, if possible, Jew, gentile, black man, white. We all want to help one another. Human beings are like that. We want to live by each other’s happiness — not by each other’s misery. We don’t want to hate and despise one another.
In this world there is room for everyone. And the good earth is rich and can provide for everyone. The way of life can be free and beautiful, but we have lost the way. Greed has poisoned men’s souls, has barricaded the world with hate, has goose-stepped us into misery and bloodshed. We have developed speed, but we have shut ourselves in. Machinery that gives abundance has left us in want. Our knowledge has made us cynical. Our cleverness, hard and unkind. We think too much and feel too little. More than machinery we need humanity. More than cleverness we need kindness and gentleness. Without these qualities, life will be violent and all will be lost.
The aeroplane and the radio have brought us closer together. The very nature of these inventions cries out for the goodness in men, cries out for universal brotherhood, for the unity of us all.
Rest van de Engelse toespraak is te vinden op http://en.wikiquote.org/wiki/The_Great_Dictator